Voltooid Verleden Tijd

Jaar: 2012
Land: Nederland
Regie: Camiel Zwart
Score: ★★★★½
 

‘Kom proefwonen in Drenthe,’ staat er op een reclamebord naast de weg. Voltooid Verleden Tijd van Camiel Zwart lijkt zich daarbij aan te sluiten, want de documentaire schetst een idyllisch beeld van het Drentse platteland. Wuivende korenhalmen, eekhoorntjes in de bomen en hazen op de akkers. Rust en natuur – je zou gek zijn om hier niet te willen wonen.

De idylle kent echter een keerzijde, blijkt al snel in Voltooid Verleden Tijd. Toeristen mogen Drenthe graag voor een paar dagen bezoeken, maar de kleinste dorpen lopen leeg en vergrijzen in hoog tempo. Dat voorzieningen dan verdwijnen is weinig verwonderend. Het kleine dorpsschooltje vormt hierop helaas geen uitzondering.

Jarenlang is alles in het werk gesteld om het schooltje te behouden, maar op een ouderavond moet de directeur met pijn in het hart stellen dat sluiting onafwendbaar is. Het Ministerie van Onderwijs hanteert een norm van 23 kinderen; een aantal dat sinds de zomervakantie niet meer wordt gehaald. Ouders, kinderen en leerkrachten moeten zich opmaken voor een laatste jaar op de voor hen zo vertrouwde en geborgen dorpsschool.

 

Verwacht geen knusse didactische hoogtepunten als in Être et avoir of, voor de in schoolfilms ingewijden, spannende belevenissen als in het Chinese bergdorpje uit Yi ge dou bu neng shao (Not One Less). De charme van Voltooid Verleden Tijd ligt in het laten zien van een hechte gemeenschap die zich geconfronteerd ziet met een ingrijpende verandering. Geen moment waarop dit treffender wordt verbeeld dan wanneer twee meisjes uit het dorpje een ochtend proefdraaien op de ‘grote’ school in het buurdorp, acht kilometer verderop. Honderd kinderen op één school – wat een mensenzee.

Het afscheid van het schooltje laat weinigen onberoerd. Enige minpunt in Voltooid Verleden Tijd is dan eigenlijk ook de droogkloot met zijn gebrekkig empathisch vermogen die in de bovenbouw lesgeeft. Voor een beetje emotie moeten we duidelijk bij de juffen en de kinderen terecht. Om met de woorden van de montageman af te sluiten: “Tsja, zo is het leven, of zoiets.”

Deliverance
Rare Exports

1 Comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*